زندگینامه
عباسعلی (آراز) احمداوغلو، فرزند حسن، در ۱۰ مارس ۱۹۶۸ در شهر خوی از آذربایجان چشم به جهان گشود. تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در زادگاهش به پایان رساند و در سال ۱۹۸۶ وارد دانشکده علوم پزشکی شیراز شد و در رشته رادیولوژی به تحصیل پرداخت. پس از اتمام دوره، به عنوان کارمند دولتی در بیمارستانهای دانشکده علوم پزشکی ارومیه مشغول به کار شد. از همان سالها، نوشتن شعر، داستان و مقاله به زبان مادری را آغاز کرد.
روح ناآرام او در قالب محدود بیمارستانها نمیگنجید. او میخواست در جستوجوی هویت خویش، به ژرفای دنیای ادبیات سفر کند. اما در سرزمین مادریاش، آموزش به زبان مادری ممنوع بود. از اینرو، ضمن اشتغال در بیمارستانهای دولتی، در سال ۱۹۹۶ وارد رشته زبان و ادبیات انگلیسی در دانشگاه تبریز شد. در سال ۱۹۹۸ ازدواج کرد و به همین دلیل محل کار خود را از ارومیه به خوی منتقل کرد. در سال ۲۰۰۰ مدرک کارشناسی خود را دریافت نمود و تحصیلات کارشناسی ارشد را نیز در دانشگاه تبریز آغاز کرد. همزمان، در همان سال آموزشگاه زبان انگلیسی «سَهَند» را در خوی تأسیس کرد و به تدریس زبان پرداخت. سپس برای تدریس زبان و ادبیات انگلیسی به دانشگاههای آزاد و پیام نور خوی دعوت شد.
تحصیلات عالی و آثار
او پایاننامه کارشناسی ارشد خود را با عنوان « بررسی تطبیقی مفاهیم فناپذیری و جاودانگی در حماسههای بیوولف و کتاب دده قورقود» به زبان انگلیسی نوشت و با موفقیت از آن دفاع کرد. سپس در دانشگاه زبانهای آذربایجان در باکو، تز دکترایش را در تاریخ ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۲ خود را با عنوان «کدهای قهرمانی در حماسههای بیوولف و کتاب دده قورقود» دفاع کرد.
سه شعر انگلیسی او همراه با عکس و زندگینامه اش در Atunis Galaxy Anthology of English Poetry 2019 چاپ شده است و این کتاب در آمازون به فروش رفته است. در سال ۲۰۱۵ به فستیوال بینالمللی شعر آب که از طرف یونسکو در باکو برگزار شد دعوت شده مدال افتخار دریافت کرده است.
تا امروز در چندین همایش علمی شرکت کرده و آثار، مقالات و نوشتههای او در نشریاتی چون دده قورقود، کِرِدو، روزنامه آذربایجان بزرگ، اتحادیه نویسندگان آذربایجان (AYB)، کولیس، وبسایتهای www.yeniqapi.com، onnmedia، pensouthazerbaijan و دیگر رسانهها منتشر شده است.
تا کنون دو کتاب از او توسط انتشارات «علم و تحصیل» منتشر شده است:
۱. سون توفنگ(تفنگ آخرین) (مجموعه داستانهایی به زبانهای ترکی، انگلیسی و فارسی – ۲۰۱۴)
۲. ایکی داش (دو سنگ) (مجموعه اشعار ترکی، انگلیسی و ترجمه از انگلیسی – ۲۰۱۴)
در سال ۲۰۱۷ دو کتاب دیگر او توسط انتشارات مترجم به چاپ رسید:
۱. دستنوشته نیمهکاره، شاهکاری از شاهکارها
۲. دره جادوگران، جهانی در همتنیده از رازها
این دو اثر، مونوگرافیهای انتقادی درباره رمانهای پروفسور کمال عبداللهاند که به سبک و سیاقی نو در ادبیات آذربایجان نوشته شدهاند.
کتاب سون توفنگ( تفنگ آخرین) در سال ۲۰۱۸ با همت آقای جاوید موصولو در ترکیه منتشر شد. در سال ۲۰۲۰، او در مدت ۴۰ روز کتابی ۲۹۵ صفحهای با عنوان «قاراچوخامیزا سلاملار»درباره رمان ۶۸ صفحهای قاراچوخا نوشته ناصر منظوری نوشت که در سال ۲۰۲۱ در کرج منتشر شد.
او همچنین داستان «گِزیر مُبارز» نوشته رسول رخشانلی را به انگلیسی ترجمه کرده و مقالهای نیز درباره آن به زبان انگلیسی نوشته است. منظومه «راهی به سوی آزادی» اثر عدالت بدرخانلی به انگلیسی برگردانده شده و در سال 2023 از طرف شرکت آمازون چاپ شده است. در پایان کتاب، توضیحاتی دایرةالمعارفی درباره شخصیتهای تاریخی، جغرافیای تاریخی و هویت ملی آذربایجان ارائه داده است.
در حال حاضر، وی مشغول نگارش مونوگرافیهایی درباره رمانهای AVAVA نوشته استاد ناصر منظوری، کسی نیست که فراموش کند اثر پروفسور کمال عبدالله و داستان بلند یک روز پیش از قیامت نوشته علیرضا خَلَفلی است که به زودی به پایان خواهند رسید.
زندگینامه و اشعارش در کتاب نفیس و «آنتولوژی شعر آذربایجان جنوبی» که در سال ۲۰۲۵ از طرف کانون نویسندگان آذربایجان چاپ شد بهمراه پنجاه شاعر دیگر همچون محمد حسین شهریار، بولوت قاراچورلو، حبیب ساحر و غیره چاپ شده است.
علاوه بر اینها، چهار رمان نیمهتمام نیز در دست نگارش دارد. امید است که این آثار نیز در آیندهای نزدیک منتشر شوند.
زندگینامه به زبان ترکی آذربایجانی
ÖZKEÇMİŞ
Abbasəli (Araz) Əhmədoğlu, atasının adı Həsən, 1968-nci il Mart 10-nda, Güney Azərbaycanın Xoy şəhərində anadan oldu. İlkil və orta məktəblərini Xoy’da başa vurduqdan sonra 1986-da Şiraz Tibb Bilyurdunda radioloji kursunda oxumağa başladı. Radioloji kursunu bitirdikdən sonra Urmiya Tibb Bilyurdunun xəstəxanalarında dövlət işçisi kimi istixdam oldu. Həmin illərdən ana dilində şer, hikayə və məqalə yazmağa başladı.
Onun ruhu xəstəxanaların darısqal çərçivəsinə sığışmırdı. O öz kimliyinin sorağında ədəbiyyat dünyasının dərinliklərinə varmaq istəyirdi. Ona görə ədəbiyyat oxumalı idı. Ama onun yaşadığı doğma torpaqlarda ana dilində təhsil yasaq idi. O üzdən dövlət xəstəxanalarında çalışaraq 1996-da Təbriz Bilyurdunda İngilis dili və ədəbiyyatı kursunda oxumağa başladı. 1998-də evləndi. Ona görə iş yerini Urmu’dan ana yurdu Xoya dəġişməli oldu. 2000-də Baklavr dərəcəsini alıb yenə Təbrizdə Magestratura (yüksək lisans) dərəcəsini almağa başladı. Eyni halda həmin ildə Xoyda “Səhənd adına İngilis dili kurusu”nu açıb İngilis dilini tədris etməġə başladı. Sonra Xoyun Azad və Pəyam-i Nur bilyurdlarında İngilis dili və ədəbiyyatını tədris etməġə çağırıldı. Beovulf və Dədə Qorqud Kitabı Eposlarında ölümsüzlük ilə ölümcüllük qavramlarının müqayisəli tədqiqi adlı Magestratura dissertasiyasını ingiliscə yazıb müdafiə etdi. Sonra Azərbaycan Dillər Universitetində İngilis ədəbiyyatında PhD dərəcəsini almaq üçün Beovulf və Dədə Qorqud Kitabı eposlarında qəhrəmanlıq kodları adlı dissertasiyasını müdafiə etdi.
Buracan bir neçə elmi konfransda, Dədə Qorqud jurnalı, Kredo, Bötüv Azərbaycan qəzetləri, AYB, Kulis, www.yeniqapi.com, onnmedia, pensouthazerbaijan və başqa vebsaytlarda əsərlər, məqalələri çıxıb. Buracan 2 kitabı Elm Təhsil nəşriyyatında işıq üzü görüb, SON TÜFƏNG, Türkçə, ingiliscə, və farsıca hikayələr toplusu (2014); İKİ DAŞ, Türkçə, ingiliscə və ingiliscədən çevirmə şerlər toplusu (2014). 2 kitabı da 2017-də Mütərcim nəşriyyatında çap olub: 1. Yarımçıq Əlyazma, şahəsərin şahəsəri, və 2. Sehrbazlar Dərəsi, iç-içə sirlər dünyası. Bu iki kitab Azərbaycan ədəbiyyatında öz növündə tam fərqli bir biçimdə və üslubda Pr. Kamal Abdullanın romanlarına yazılmış tənqidi monoqrafiya dır. Son Tüfəng Türkiyə’də Cavid Mövsümlü bəyin əməyi ilə 2018-də yayıldı. 2020-də Nasır Mənzuri’nin 68 səhifəlik “Qaraçuxa” adlı romanına yazdığı Qaraçuxamıza Səlamlar adlı 295 səhifəlik kitabını 40 gündə yazdı. Bu monoqrafi də 2021-də Kərəc-də çap olundu. Rəsul Rəxşanlının “Gizir Mübariz” hikayəsini ingiliscəyə çevirib ingiliscə bir məqalə də yazıb. Ədalət Bədirxanlının “Azadlığa gedən yol” poemasını ingiliscəyə çevirib kitabıb sonunda poemada adları gəlmiş tarixi şəxsiyyətlər və Azərbaycanın tarixi coğrafiyası və millikimiliġinə görə ensiklopedik açıqlamalar yazıb. Ustad Nasır Mənzuri’nin “AVAVA” və Pr. Kamal Abdulla’nın “Unutmağa kimsə yox” adlı romanlarına və Əli Rza Xələfli’nin “Qiyamətdən bir gün əvvəl” povestinə yazmaqda olan monoqrafiyalarını bu yaxınlıqlarda bitirmək istəyir. Onlardan başqa əlində dörd yarımçıq roman var. Umud edirik o romanlar da yaxın gələcəkdə işıq üzü gərər.
